niedziela, 8 listopada 2026

Wiśniowa Góra - W kryjówce gangsterów łódzkich w Andrespolu

    Historia jak z najlepszych filmów gangsterskich z Ameryki! Łódzcy wydawcy zacierali ręce,  gdyż w grudniu 1936 bito rekordy sprzedaży gazet!

    Miejscem gangsterskich scen była Wiśniowa Góra i przepiękna drewniana willa zwana "Baruchówką". Jej właścicielem był Henryk Baruch, zarazem inicjator porwania swojego kuzyna, 25-letniego Benjamina Budzynera. Rodziny Baruchów jak i Budzynerów były pochodzenia żydowskiego.

    Ojciec Benjamina, Binem był milionerem, mama była właścicielką wielu nieruchomości, w tym dużej kamienicy czynszowej w Łodzi przy ul. 6 Sierpnia (obecnie 22 Lipca). 

    Beniamin, mimo młodego wieku był prokurentem Sp. Akc. Z.Jarociński S-cy. Współwłaścicielem tej dużej fabryki włókienniczej był również jego ojciec.

    Henryk Batruch zdawał sobie sprawę z fortuny Budzynerów, miał duże problemy finansowe. z powodu hulaszczego trybu życia i poszedł na łatwiznę... Jak to się skończyło zapraszam czytelników do lektury.

    Materiał jest bardzo obszerny, postaram się dalsze historie z tym związane wstawić na blogu jak najszybciej.


Express Wieczorny Ilustrowany. 1936-12-19 R. 14 nr 353

                                JAK UJĘTO "GANGSTERÓW" ŁÓDZKICH

Henryk Baruch chciał odebrać sobie życie po aresztowaniu go. - Dramatyczna konfrontacja porywacza z porwanym, który okazał się jego krewnym i przyjacielem.- Szofer, opiekunem uprowadzonego prokurenta Zwierzenia Budzynera i jego opinia o „gangsterze" - Baruchu.

Zwierzenia Budzynera i jego opinia o „gangsterze" -Baruchu

    Sensacyjne porwanie syna Budzynera, 25-letniego Beniamina, prokurenta Sp. Akc. Z.Jarociński S-cy nie przestaje być tematem rozmów całej nieomal Polski.

    Wczoraj od samego rana odbywają się przesłuchania zaaresztowanych "gangsterów".

    Dochodzenie, prowadzone w szybkim tempie, w najbliższym czasie zostanie ukończone i wszyscy czterej sprawcy nie notowanego dotąd w kronikach całej Europy wypadku porwania dorosłego mężczyzny odesłani zostaną do dyspozycji władz sądowych. Po przesłuchaniach przez sędziego śledczego urząd prokuratorski przystąpił do przygotowania aktu oskarżenia. Odpowiedzialność karna wszystkich czterech domorosłych gangsterów jest bardzo duża i grozi im długoletnie więzienie.

                                                      POŚCIG POLICJI

    Kiedy około godziny 2-ej po poł. ujawnione zostało, że siedzibą bandy, w której uwięziony został Budzyner, jest podmiejska willa "Baruchówka" w Andrespolu, prowadzący dochodzenie komendant P.P. insp. Elzesser - Niedzielski, polecił komisarzowi Kowalczykowi przesłuchanie zatrzymanych w cukierni Piątkowskiego przy Placu Wolności, Karola Bucholca i Stanisława Olszewskiego oraz delegował dla ujęcia pozostałych dwóch członków bandy i uwolnienia porwanego, kierownika brygady pościgowej, kom. Sokołowskiego.

    Auta policyjne, wypełnione wywiadowcami i ich kierownikiem mknęły z dużą szybkością w stronę Andrzejowa. Kiedy ścigający gangsterzy dotarli do Andrespolu, wysiedli z aut i pieszo, by nie zwrócić na siebie uwagi, podążali w stronę willi Baruchów, okolonej wysokim parkanem.

                                              W KRYJÓWCE GANGSTERÓW

    Posiadłość Baruchów jest dość duża. Liczne zabudowania dziedzińca utrudniały orientację, przy czym na terenie posiadłości znajdują się trzy budynki mieszkalne, wynajmowane latem przebyłym z miasta rodzinom.

    Przede wszystkim wystawiono silny posterunek przed wejściem do willi. Kiedy możliwość ucieczki gangsterów była już wykluczona, kom. Sokołowski śmiało podszedł do pierwszego domku i polecił przeprowadzenie w nim rewizji.

    Nagle, gdy wywiadowcy znajdowali się jeszcze na dziedzińcu, rozległy się jakieś wołania i funkcjonariusze bez namysłu wpadli z rewolwerami w rękach do wnętrza.

    Osobnik, przebywający w willi rzucił się do ucieczki. Usiłował on wydostać się na podwórze, dzięki jednak przytomności umysłu prowadzącego pościg, ujęto go żywcem jeszcze na terenie posiadłości Baruchów. Usiłującym zbiec z willi był Henryk Baruch, jeden z porywaczy Budzynera.

    Baruchowi kazano położyć się na ziemi i jeden z wywiadowców czuwał przy nim, gdyż pozostali zajęci byli dwiema willami, gdzie ukryty został Budzyner i jego ostatni oprawca, szofer, Feliks Balczyński.

    W ostatnim domku znajdowali się obydwaj. Budzyner, na widok nadchodzącej policji wyrwał się z więzów i głową wybił szyby okien parterowej izby.

    Budzyner, po dowiedzeniu się, że został uratowany i nic mu nie grozi, padł na ziemię i stracił przytomność.

    Po odzyskaniu przytomności funkcjonariusz policji, wprowadzający wyczerpanego Budzynera do auta rzekł: "Jesteśmy z policji, niech się pan nie boi, przyszliśmy pana ratować!". Po tych słowach Budzyner po raz wtóry zemdlał.

    Z mieszkania wyniesiono różne drobne przedmioty, należące do Budzynera i "gangsterów". Między innymi znajdowały się tam resztki nie dojedzonego chleba i kiełbasy. To było całodzienne pożywienie uwięzionego syna senatora.

                                                   BARUCH CHCE SIĘ ZASTRZELIĆ

    Jeszcze na miejscu odbyło się wstępne przesłuchanie. W pewnej chwili, gdy przedstawiciel władzy zwrócił się do Barucha z jakimś zapytaniem, "gangster-amator prosił ze łzami w oczach o "pożyczenie" mu na chwilę broni palnej gdyż

                                PRAGNIE NA MIEJSCU ODEBRAĆ SOBIE ŻYCIE

    Baruch oświadczył, że nie przeżyje tego wstydu, na jaki naraził rodzinę swoją i żonę.

    Barucha skuto w kajdany. Kiedy cała ekipa zamierzała powrócić do miasta, wydarzyły się dwa ciekawe incydenty. Pierwszy to lekkie starcie wywiadowcy z dozorcą posesji, który wyraził swe oburzenie na to, że jego pana śmią zakuć w kajdany. Panem tym był Baruch, syn właściciela willi.

                                                          ORGIE W WILLI

    Okazało się bowiem, że Baruch był bardzo lubiany przez dozorcę i ostatnio bawił często w opustoszałej willi. Przyjeżdżał on bowiem w towarzystwie wesołych kompanów i panien i zabawiał się z nimi do późnej nocy. Fakt za tym przybycia do "Baruchówki" w nocy taksówką wcale dozorcy nie zdziwił. Baruch jednak, dla zupełnego zmylenia czujności dozorcy oświadczył, że mu auto zepsuło się po drodze i szofer udał się do miasta w poszukiwaniu części samochodowych.

    Porywacze pragnęli w ten sposób odwrócić podejrzenie dozorcy, gdyż nie wiedzieli jak długo pozostaną w willi. Zależało to oczywiście od załatwienia sprawy przez pozostałych członków bandy, którzy udali się pociągiem do Łodzi i wszczęli pertraktacje z rodziną porwanego.

                                            DRAMATYCZNE SPOTKANIE

    Drugi incydent był bardziej jeszcze sensacyjny. Aresztowany i skuty w kajdany BARUCH PRAGNĄŁ ZA WSZELKĄ CENĘ UNIKNĄĆ SPOTKANIA SIĘ OKO W OKO Z BUDZYNEREM.

    Przez cały czas, aż do nadejścia policji, nosił on maskę na twarzy i dopiero po zaaresztowaniu zdemaskowano go. Baruch dążył jednak podczas pobytu na dziedzińcu do tego, by Budzaner nie widział jego oblicza. Miał w tym uzasadniony cel.

    Kiedy jednak pomimo usilnych starań okazano go jego ofierze, doszło do dramatycznej sceny. Porywacz bowiem jest spowinowacony z porwanym i niezależnie od pokrewieństwa, byli dotąd w bliskiej przyjaźni. Budzyner nie wiedział, że znajduje się w rękach tak bliskiej mu osoby i nawet przez myśl mu przejść nie mogło, że właśnie Baruch czyhał na jego życie. Moment zetknięcia się obu młodzieńców był tak dramatyczny, że przez dłuższą chwilę zapanowała konsternacja nawet wśród twardych w spełnianiu swych obowiązków służbowych wywiadowców.

    Zatrzymany szofer wyjaśnił, że nie zdawał sobie dokładnie sprawy z jego udziału w tak potwornej zbrodni. Pragnął zarobić i przyrzeczenie wysokiego wynagrodzenia skusiło go do przyczynienia się w porwaniu Budzynera. Sam Budzyner prosił przedstawiciela władzy, by łagodnie traktował szofera, a może nawet by go puścił na wolność gdyż był to jedyny człowiek z tej bandy, który się nim opiekował, pocieszał i podtrzymywał na duchu.

    - "Gdyby nie ten pan - oświadczył Budzyner - wskazując na Balczyńskiego - na pewno bym w tej willi zwariował".

    Balczyński zasiadł przy kierownicy swej taksówki. Obok zajął miejsce wywiadowca policji z bronią w ręku. Po dwudziestominutowej podróży zajechały auta przed gmach komendy policji przy ul. Kilińskiego 152.

                                                           KTO BYŁ INICJATOREM

    Godnym zaznaczenia jest fakt, że inivjatorem porwania Budzynera był jego krewny Baruch, On skomunikował się z Bucholcem, który następnie objął stronę techniczną uprowadzenia młodego mężczyzny. Bucholc był owym tajemniczym "kolegą Jaszuńskim", który podszedł do Budzynera na ulicy Targowej w chwili, gdy ten wychodził z fabryki. Bucholc prowadził pertraktacje z rodziną Budzynera i wreszcie Bucholc miał odebrać pieniądze i podzielić je pośród kolegów. Baruch był t. zw. nadawcą.

    Znał on znakomicie stosunki rodzinne senatora Budzynera, wiedział, że senator bawi obecnie zagranicą i matka, kobieta bardzo lękliwa i kochająca swego jedynaka, zgodzi się na ich propozycję. Wysokość okupu było ewentualnie do omówienia. Prawdopodobnie Bucholc, Baruch i towarzysze "opuściliby" kilkaset tysięcy złotych.

    Kiedy Budzyner zupełnie oprzytomniał i odzyskał zimną krew, opowiedział, co następuje:

                                              PIERWSZE ZEZNANIA PORWANEGO

    "Głos jednego z napastników był od pierwszej chwili znajomy. Nie widziałem jednak jego twarzy i dlatego nie mogłem ustalić, czy to był znajomy. Była nawet chwila, że pomyślałem o tym, że może to Baruch, gdyż przypominam sobie, że przed kilku tygodniami zadzwonił do mnie i pytał o jakiegoś Jaszuńskiego. oczywiście odpowiedziałem mu, że takiego kolegi z ławy uniwersyteckiej nie przypominam sobie. Dziwnie jakoś skojarzyło się w umyśle nazwisko, wymienione przez Barucha przed tygodniami, a "kolega", który przedstawił się na ulicy w środę wieczorem. Baruch był jedyny zdolny do podobnego czynu, że aż tak daleko się posunie....

    Ze słów Budzynera wynika, że plan porwania jego przez Barucha i jego towarzyszy, był od dawna dojrzały.

    

    





Express Wieczorny Ilustrowany. 1936-12-18 R. 14 nr 352

Syn przemysłowca porwany w Łodzi przez bandę domorosłych gangsterów, którzy zażądali od rodziny okupu w wysokości pół miliona złotych.

Dzięki policji Budzyner odzyskał wolność. - Członkowie bandy aresztowani.

Łódź, 18 grudnia

    Łódź stałą się wczoraj terenem niezwykłego i nienotowanego dotychczas w naszych kronikach wypadku, PORWANIA MŁODEGO MĘŻCZYZNY PRZEZ BANDĘ DOMOROSŁYCH GANGSTERÓW.

    Porwano bowiem 25-letniego Beniamina Budzynera, prokurenta spółki akcyjnej "Z. Jarociński S-cy" syna b. senatora.

    Porwania dokonano w sposób niezwykle zuchgwały, wśród okoliczności przypominających żywo występy porywaczy amerykańskich. Budzyner po wyjściu z fabryki mieszczącej się przy Targowej 28/30 zaczepiony został na ulicy przez nieznanego osobnika, który podszedł doń przedstawił się jako kolega z ławy uniwersyteckiej. Nieznajomy prowadził z Budzynerem ożywioną rozmowę i w ten sposób uśpiwszy jego czujność oraz odwróciwszy uwagę, WPROWADZIŁ GO DO TAKSÓWKI.

    Kiedy Budzyner znalazł się w wewnątrz wozu, samochód pełnym gazem ruszył za miasto. OD TEJ CHWILI PO BUDZYNERZE ZAGINĄŁ WSZELKI ŚLAD.

    W środę około godz. 12 w nocy rodzina Budzynera, zaniepokojona jego przedłużającą się nieobecnością, postanowiła następnego dnia wszcząć poszukiwania. Nagle, około godz. 12-ej w nocy, w mieszkaniu zjawił się portier, który wręczył rodzinie zapieczętowany list.

    Portier wyjaśnił, że TAJEMNICZY OSOBNIK WRĘCZYŁ PORTIEROWI DWA LISTY, które znajdowały się w jednej kopercie. Obydwa te listy odrazu wyjaśniły zagadkę. Z jednego przerażona rodzina dowiedziała się, że Budzyner został porwany i znajduje się w mocy jakiejś nieistniejącej organizacji politycznej, KTÓRA DOMAGAŁA SIĘ OKUPU W WYSOKOŚCI PÓŁ MILIONA ZŁ.

    Organizacja ta groziła rodzinie, że w razie niespełnienia tego żądania, albo powiadomienia policji, 

                                             BUDZYNER BĘDZIE ZABITY

List pisany był na maszynie, a treść jego budziła uzasadnioną grozę, porywacze bowiem zagrozili między innymi, że w razie niespełnienia ich żądań 

                       PRZEŚLĄ RODZICOM ODCIĘTĄ GŁOWĘ ICH SYNA.

    Drugi list pisany byłręką samego Budzynera. Donosił on, że istotnie został porwany i błaga rodziców o spełnienie żądań terrorystów, gdyż grozi mu śmierć.

    Oczywiście, list ten rozwiał już wszelkie wątpliwości Budzynerów.

    Wprawdzie gangsterzy grozili śmiercią Budzynera, w razie powiadomienia o wszystkim policji, rodzina jednak natychmiast skomunikowała się z władzami śledczymi, które z miejsca uruchomiły cały swój aparat.

    Kierownictwo akcji objął osobiście komendant Elsesser - Niedzielski, który przy współpracy naczelnika wydziału śledczego, komisarza Makowskiego oraz kom. Kowalczyka zorganizował natychmiastowy pościg.

    Dom senatora Budzynera przy ul. 6-go Sierpnia 4 otoczony został siecią wywiadowców. Policja śledcza oraz mundurowa patrolująca wszystkie pobliskie ulice, pilnie obserwowała podejrzanych, którzy kręcili się w pobliżu domu. Rano spostrzeżono dwóch osobników, którzy swoim zachowaniem się zwrócili uwagę kilku wywiadowców. W pewnej chwili zdołali oni zauważyć, żę są obserwowani i ulotnili się.

    Policja przypuszczając, że terroryści będą starali się nawiązać kontakt z mieszkaniem Budzynerów drogą telefoniczną, ZORGANIZOWAŁA PODSŁUCH.

    Przypuszczenie to o tyle było uzasadnione, że porywacze prawdopodobnie przez roztragnienie w liście zaadresowanym do rodziców Budzynera nie wyznaczyli miejsca i sposobu doręczenia okupu.

                                        PIERWSZY TELEFON GANGSTERÓW

    Już p[o kilku godzinach okazało się, że przypuszczenia policji są słuszne, gdyż pierwszy telefon w mieszkaniu Budzynerów odezwał się o godzinie 11 rano. Do aparatu podeszła matka Budzynera.

    Nerwy nieszczęśliwej matki nie wytrzymały.... Po kilku słowach, zamienionych z nieznanym osobnikiem, który ponawiał swoje żądania w sprawie okupu PADŁA ONA ZEMDLONA NA ZIEMIĘ.

    Do aparatu wobec tego podeszła córka, która pouczona przez policję rozpoczęła przez telefon pertraktacje. Rozmowy te odbywały się w ciągu dnia kilkakrotnie. Za każdym jednak razem Budzynerowie, idąc za wskazówkami policji, starali się jak najdłużej przeciągać, BY ZYSKAĆ NA CZASIE I UMOŻLIWIĆ POLICJI USTALENIE TELEFONU, z którego terroryści prowadzili rozmowę.

                                             PRZY BUDCE TELEFONICZNEJ

    Zdołano wreszcie ustalić, że rozmowę prowadzono z cukierni Piątkowskiego przy Pl. Wolności. Na miejsce wydelegowano natychmiast kilku wywiadowców - Wkroczyli oni do cukierni w chwili 

GDY TAJEMNICZY TERRORYSTA TRZYMAŁ JESZCZE SŁUCHAWKĘ W RĘKU. SCHWYTANO GO WIĘC NA GORĄCYM UCZYNKU.

    Aresztowanym okazał się technik włókienniczy Karol Bucholc, zemieszkały przy Dygasińskiego 8. Był on tem jak się później okazało, który podszedł poprzedniego dnia do Budzynera w pobliżu fabryki i zwabił go do samochodu. 

    W tej samej cukierni obok budki telefonicznej UJĘTO DRUGIEGO OPRYSZKA STANISŁĄWA OLSZEWSKIEGO ślusarza fabrycznego Zielona 25 (Radogoszcz), który brał również czynny udział w porwaniu, Dodać należy, że Olszewski kręcił się w pobliżu budki telefonicznej i oczekiwał na rezultat rozmowy swego kompana z Budzynerami.

    Obydwu aresztowanych przewieziono natychmiast pod silną eskortą do wydziału śledczego, gdzie ich natychmiast przesłuchano. Dalsze dochodzenia potoczyły się już w błyskawicznym tempie. Policja zdołała już bez trudu ustalić miejsce, w którym uwięziono porwanego Budzynera. Po kilku minutach auta policyjne pełnym gazem podążały w kierunku Andrespola, miejscowości, znajdującej się pod Łodzią w pobliżu Wiśniowej Góry.

                        ARESZTOWANIE GANGSTERÓW W WILLI POD ŁODZIĄ

    Kierując się wskazówkami udzielonymi przez dwóch ujętych już gangsterów POLICJA OTOCZYŁA SILNYM KORDONEM WILLĘ "BARUCHÓWKA".

    W chwili, kiedy wywiadowcy z dobytymi rewolwerami zbliżali się do parkanu okalającego budynek, w oknach ukazała się nagle sylwetka Budzynera, Rozległ się okrzyk "Policja". W TYM SAMYM MOMENCIE USŁYSZANO BRZĘK TŁUCZONYCH SZYB.

    Jak się okazało, Budzyner, na widok zbliżającej się policji, wybił głową szybę i usiłował wyskoczyć, Grupa posterunkowych pod dowództwem jednego z oficerów wpadła do środka. W chwili, kiedy wkraczała ona do jednego z pokojów JACYŚ DWAJ OSOBNICY RZUCILI SIĘ DO UCIECZKI.

    Schwytano ich. Momentalnie skuto ich w kajdanki i sprowadzono na dziedziniec. Budzyner natomiast, który miał ręce skrępowane powrozami i silnie pokaleczoną twarz, na widok odsieczy z wyczerpania nerwowego stracił przytomność.

    O godz. 5 po południu likwidacja bandy została zakończona. Budzyner odwieziony został do domu, a ujętych przestępców odstawiono do wydziału śledczego. Budzyner był tak wyczerpany przejściami ostatniego dnia, że musiano wezwać doń dwóch lekarzy.

    W wydziale śledczym zbadano tożsamość ujętych w "Baruchówce" przestępców. Okazali się nim HENRYK BARUCH krewny właściciela willi z zawodu chemik, zamieszkały przy ulicy Traugutta 11 oraz FELIKS BALCZYŃSKI,  właściciel taksówki Nr. 273 zamieszkały przy ul. Składowej 30.

    W chwili, kiedy oddajemy numer na maszynę dalsze śledztwo policyjne jest w toku.

                                    JAK ZWABIONO BUDZYNERA DO TAKSÓWKI?


    Niezwykle sensacyjnie przedstawiają się szczegóły zwabienia Budzynera do samochodu, którym wywieziono go do Andrespola. INICJATOREM CAŁEJ AFERY BYŁ BARUCH, który zorganizowałplan porwania. Budzyner, który ma krótki wzrok, w krytycznej chwili, znalazłszy się na ulicy przed fabryką, nie rozpoznał twarzy osobnika, który przypomniał mu się jako uniwersytecki kolega, Jaszuński.

    Osobnik ten, którym okazał się Bucholc, wyciągnął dłoń w kierunku Budzynera, wołając:

- JAK SIĘ MACIE KOLEGO? NIE POZNAJECIE MNIE? jASZUŃSKI JESTEM...

    Budzyner nie zorientował się w sytuacji i przez grzeczność nie protestował. Ujęty pod ramię przez rzekomego kolegę podążył z nim w kierunku samochodu, który oczekiwał w pobliżu, a w którym znajdował się już Balczyńsski. Dopiero w taksówce Budzyner zorientował się w sytuacji, wszelkie jednak jego usiłowania wydostania się z pędzącego wozu spełzły na niczym.

    Niezwykła afera, która dotychczas w kronikach kryminalnych nie tylko w Polsce ale i w Europie nie miała żadnego precedensu, wywołałą w Łodzi olbrzymie wrażenie. Po zakończeniu śledztwa w tej niezwykłej sprawie, które toczy się w przyspieszonym tempie, oczekiwać należy dalszych rewelacyjnych szczegółów.

    

    


-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Express Wieczorny Ilustrowany. 1936-12-22 R. 14 nr 356


W kryjówce gangsterów łódzkich w Andrespolu

Sensacyjna opowieść 12-letniego ucznia, kuzyna Barucha, który obserwował przez cały czas bandę porywaczy, podsłuchując ich rozmowy.

"Poddaję się" wołał Baruch, osaczony przez policję.

Łódź, 22 grudnia

    - Wczoraj przedstawiciele "Expressu" udali się autem redakcyjnym na Wiśniową Górę, gdzie zdobyli dalsze sensacyjne szczegóły nienotowanego dotąd w Polsce porwania młodego mężczyzny. Na miejscu, w majątku rodziny Baruchów, obejrzeli dwie osławione już dziś wille, w których był więziony Beniamin Budzyner i przebywali czterej członkowie bandy. Ponadto odbyli szereg wywiadów z nielicznymi domownikami trzeciej willi i ze służbą, przebywającą tam przez całą zimę.

    Przy samej szosie, stanowiącej jakby boczną prywatną drogę, znajduje się posiadłość "Baruchówka". Duża, czerwona brama wjazdowa prowadzi do zabudowań. Z boku po stronie prawej ukryta mała furtka, przez którą przechodzą jedynie wtajemniczeni i do której posiada niewiele osób klucze. Tym wyjątkowym mieszkańcem był również Henryk Baruch.




    Wczorajszy "Express" doniósł już pokrótce, że w "Baruchówce" zamieszkała jeszcze siostra ojca Baruch i jeden ze stryjów. Państwo F. zajmują willę murowaną, znajdującą się po lewej stronie dziedzińca. Pierwsza willa i trzecia, tzw, drewniak są obecnie opustoszałe.

                                                   MAŁY DETEKTYW

    Po przejechaniu długiej drogi, prowadzącej do willi, spotykamy w podwórzu młodego chłopca. Był nim 12-letni Zdzisław Finkelsztajn, uczeń piątego oddziału szkoły powszechnej w Andrzejowie. Młody chłopiec jest kuzynem aresztowanego Barucha i od pierwszej nieomal chwili zwracał baczną uwagę na zachowanie się przybyłych "gangsterów".

    Mały Zdzisio, na zadawane przez nas pytanie opowiada niezwykle rezolutnie i zwięźle o niesamowitych przeżyciach w willi "Baruchówka" w środę i czwartek do godziny 2.45 po południu.

    - Henio (t.j. Baruch) przyjechał w towarzystwie w środę około godz. 7-ej wieczorem. Słyszałem tylko turkot auta i głosy przybyłych. Leżałem już w łóżku i nie interesowałem się więcej gośćmi. Henio często do nas przyjeżdżał z miasta i pozostawał w wesołym towarzystwie do rana, dnia następnego.

    W czwartek od samego rana zainteresowałem się przebywającymi jeszcze w "drewniaku" goścmi i nawet przyznaję się, że podgladałem przez dziurkę od klucza.

    W dużym pokoju parterowego mieszkania widziałem wówczas Heńka, Rozmawiał on z jakimś innym mężczyzną stojącym do mnie plecami. Zwróciłem uwagę na to, że obaj mówili sobie "ty", Heniek powiedział do niego:

                                              "TY MNIE NIE ROZUMIESZ!

     Kiedy Henio wyszedł z willi, skryłem się za drzwiami i obserwowałem go. Naturalnie nic wówczas nie podejrzewałem. Po prostu podglądałem z ciekawości.

    Dopiero po pewnym czasie, gdy jak mężczyzna wyszedł na dziedziniec i rozmawiał z kuzynem, począłem się zastanawiać. Obaj mówili sobie "pan".

    O moich spostrzeżeniach zakomunikowałem matce, która mnie wyśmiała. Powiedziałem również Heniowi, że całą ta sprawa jest mi mocno podejrzana, gdyż nie słyszę odgłosów zabawy, a tylko same szepty. Henio krzyczał na mnie i odganiał mnie od "drewniaka".

                                                     "JEST TAM KTOŚ!"

    - Powiedziałem dziewczynie, że jak pójdę do szkoły WSTĄPIĘ NA POSTERUNEK POLICJI I DONIOSĘ O MOICH SPOSTRZEŻENIACH.

    Auto z zasmarowanymi jakby naumyślnie numerem stało za "drewniakiem". Zwróciłem na to uwagę, gdyż z moich pasji jest notowanie numerów aut, przybywających do "Baruchówki".

    Kiedy byłem w pobliżu willi, w której, jak się później okazało, więziony był Henio Budzyner, Heniek odganiał mnie. Zgodziłem się odejść od tego miejsca jedynie pod warunkiem, jeżeli zagra ze mną w "wojnę". (Jest to gra w karty).

    - Henio nie zgodził się. Zabrał mnie ze sobą, a kiedy spotkał na podwórzu Marysię (służącą) poprosił ją, zabrałą mne ze sobą do magła. Marysia odmówiła.

    - Henio prosił mnie wreszcie, bym nie podchodził do "drewniaka", gdyż JEST TAM KTOŚ, A JA TEJ OSOBY WIDZIEĆ NIE POWINIENEM.

    Budzyner zrobił taką minę, że domyśliłem się, że chodzi o... kobietę.

                                                PRÓBA UCIECZKI BARUCHA

    - Kiedy około godziny 3-ej przybyła policja i rozległy się strzały na podwórzu, wybiegłem z kuchni. Dziwnie przeczuwałem, że o niego chodzi i że zrobił on coś bardzo niedobrego. Podbiegłem do pierwszej murowanej willi, gdzie przebywał Henio.

    - Widziałem, jak ratował się ucieczką. Odruchowo pobiegłem za nim i wołałem policję. Kiedy podbiegł do niego jeden w wywiadowców i zaczął strzelać, Henio podniósł obie ręce do góry i wołał: PODDAJĘ SIĘ". Wówczas wywiadowca schwycił go i rzucił na ziemię. Skuto go w kajdany i w pozycji leżącej pilnowano go do nadejścia starszego z policji.

    Na zakończenie mały Finkelsztajn opowiedział, że poprzedniego dnia, t.j. we wtorek, przyjechałHenio autem z czterema panami. Spostrzegł nawet, jak siedzieli i wiedział już jak się nazywają: przy kierownicy siedział szofer Balczyński, obok niego Olszewski, na tylnym siedzeniu Baruch z Bucholcem. Baruch powiedział, że następnego dnia, t.j. w środę przybędą jeszcze raz autem, zabawią jednak dłużej, gdyż urządzą sobie... libacyjkę. Przybyli, by sprawdzić, czy jest lampa naftowa i węgiel, dla opalenia pokoju w "drewniaku".

    Przyjazd Barucha z towarzyszami był oczywiście celowy. Pragnął on zapoznać pozostałych członków członków bandy z terenem i poczynić pewne niezbędne przygotowania do przyjęcia tak "drogiego" gościa, jakim jest Budzyner. Po godzinnym pobycie w "Baruchówce" czterej gangsterzy wyjechali do miasta.

    Druga nasza interlokutorka, służąca p. Finkelsztajn, Marianna Bolczekowa opowiedziała o swych przeżyciach krytycznego dnia, mało, lecz były to szczegóły niezwykle sensacyjne.

    "Pan Henio prawie cały czas przebywał w kuchni. Zawsze miał jakiś do nas interes i wreszcie około godziny 10-ej powiadomił mnie, że oczekuje telefonu z Łodzi. Pan Baruch ulokował się w pierwszej willi murowanej, gdzie znajduje się telefon. Jego towarzystwo przebywało w ostatnim budynku.

    Około godziny  11-ej rozległ się dzwonek telefoniczny.

    Ja odebrałam telefon:

    - Czy mogę poprosić pana Heńka? zapytał jakiś mężczyzna.

    - "Zaraz dojdzie do telefonu"

    - A gdzie jest teraz?

    - " W kuchni"

    Byłam jeszcze przy pierwszych kilku zdaniach, wypowiedzianych przez pana Henryka:

                 ROZMOWA TELEFONICZNA MIĘDZY "GANGSTERAMI"

     Bardzo dobrze! Wszystko w porządku? - musicie jeszcze raz do mnie zadzwonić, piętnaście przed trzecią, gdyż dłużej nie będę czekać! Na pewno - ja czekam!

    Po tej tajemniczej rozmowie pan Henryk zakomunikował mnie, że jeszcze raz będzie telefon z Łodzi przed trzecią. Jeżeli nie zadzwoni punktualnie, będzie źle.

    Kiedy około 2.45 po poł. nikt jeszcze nie dzwonił, p. Baruch począł się bardzo denerwować i oświadczył mnie, że jeżeli w ciągu pięciu minut nie będzie wiadomości z Łodzi, pojedzie koleją do miasta i wszystkich z "drewniaka" zabierze. Rzekomo zepsute auto pozostawi do następnego dnia.

                                                 CO MÓWI DOZORCA?

    Dozorca posiadłości "Baruchówka" Jan Piesiak, opowiedział, że zatrudniony jest u Baruchów od przeszło 10-ciu lat, zna dobrze Henryka i przyzwyczajony był do częstych jego eskapad nocnych. Niejednokrotnie przyjeżdżał on z kobietami do willi i przebywały z niemi przez całą noc. Wieczorem, kiedy przybył z towarzyszami i ulokował ich w "drewniaku", poprosił o lampę, którą miałem poprzedniego dnia przygotować. Baruch kazał mi wreszcie położyć się do łóżka, gdyż nie będzie mu więcej potrzebny. Następnego dnia Baruch powiedział mu, że zepsuły się niektóre części auta i dwóch kolegów pojechało do miasta. Jeżeli powrócą do trzeciej godziny, odjadą wszyscy koleją.

    O trzeciej było już po wszystkim....

    Policja wkroczyła do posiadłości nieomal w chwili, gdy Baruch i jego dwaj towarzysze zamierzali zbiec, przeczuwając niebezpieczeństwo...

    

    


    

    





   

 

    


środa, 4 listopada 2026

Olechów - Cmentarz ewangelicki - Historia - Radio Parada

 

Kilka dni temu skontaktował się ze mną pan Marek Derkos, miejscowy regionalista związany z Olechowem. Zapytał mnie, czy wyrażam zgodę na informację o moim blogu podczas audycji w Radio Parada. Oczywiście, że wyraziłem zgodę podczas przemiłej rozmowy telefonicznej.

    Zapytałem, czy mógłby podczas audycji wspomnieć Horście, który jest bardzo związany z Olechowem, w szczególności z cmentarzem ewangelickim. Jak wyszło, zapraszam na całą audycję o historii Łodzi. Bardzo ciekawa audycja, zapraszam.

Cemetery, Brus shelter, and November 11th. Łódź history ...

YouTube·Radio Parada·4 lis 2026


Pozwoliłem sobie zamieścić wypowiedzieć Pana Marka, z podziękowaniami za miłe słowa!

….”Internet bywa kojarzony z hejtem, ale u was pomaga łączyć ludzi o podobnych pasjach, prawda?

    No właśnie chciałbym tutaj powiedzieć, że internet w dzisiejszych czasach w tematach powiedzmy, jakiejś lokalnej historii odgrywa kluczową rolę, ponieważ tak naprawdę my wszyscy tutaj zebrani połączył nas tak naprawdę internet. Gdyby nie internet to, byśmy tak naprawdę na co dzień pewnie nie poznali.

    Na przykład w mojej sytuacji wygląda to tak, że że od lat pasjonuję się lokalną historią Olechowa. Jestem mieszkańcem Olechowa i po prostu interesuję się miejscem, w którym żyję, i po prostu chciałbym tą historię gdzieś tam po prostu pielęgnować, przekazywać czy po prostu utrwalać, tak?

    Bo to nie jest historia, którą się odkrywa, tylko ta historia po prostu jest. Tak, to są praktycznie dwa wieki istnienia tej miejscowości, powiedzmy na mapie kiedyś, kiedyś tutaj dawno temu była puszcza. Osadzili się tutaj osadnicy, którzy ten teren zagospodarowali i układali sobie życie od nowa. Więc warto o tym pamiętać. Tak jak tutaj z panią Elżbietą rozmawiamy, na Olechowie pozostaje już bardzo mało, mało takich rzeczy, które odnoszą się do czasów wcześniejszych. I ten cmentarz jest bardzo istotny. Powiedzmy, jeżeli ktoś interesuje się historią osadnictwa, w szczególności niemieckiego, ludzi, którzy byli z pochodzenia osadnikami niemieckimi, jest to też ciężki dla mnie temat, ponieważ cmentarz jest powiązany też z jedną osobą, która do tej pory żyje i jest pan Horst Milnikel.

    Jest to osoba która jest mocno związana z Olechowem. Dzięki panu Andrzejowi Braunowi, który prowadzi blog Historia-nieznana, zapraszam państwa, żebyście się zapoznali w ogóle z tym blogiem, bo jest bardzo dużo ciekawych i wartościowych informacji tam przekazanych właśnie przez pana Horsta.

     Ale to jest powiedzmy jedna perełka. Ten cmentarz na Olechowie. A jeżeli interesuje się pan historią, co jest jeszcze takiego ważnego dla pana?

    Dla mnie jest ważne, żeby po prostu była pamięć, pamięć tego, co działo się w minionym, minionym czasie. W dzisiejszym czasie tak naprawdę Olechów jest to jedno duże osiedle. Jest to współczesne osiedle”….

   

sobota, 31 października 2026

Bartłomiej Jankiewicz - Łódź - Retkinia w prasie - Księży Młyn

     Następna książka autorstwa mojego dobrego Kolegi Bartka Jankiewicza. Do tej pory Bartek opisywał historię naszych okolic: Bedonia, Kraszewa, Andrespola czy też Andrzejowa.

    Tym razem troszeczkę się "oddalił" zajmując się Retkinią. Nie dziwię się, gdyż wiem, że zawodowo jako nauczyciel historii w jednej ze szkół na Retkini, ten temat jest mu bliski.

    Jest to świeża książka, nie miałem możliwości jej przeczytania, jednak znając profesjonalność Bartka mogę z całym zaufaniem polecić ją czytelnikom.

Dodam, że książka została wydana w Wydawnictwie Księży Młyn. W najbliższym czasie będzie ona dostępna w księgarniach internetowych i łódzkich księgarniach stacjonarnych.

Retkinia w prasie, Bartłomiej Jankiewicz - Księży Młyn Dom Wydawniczy



Książka Retkinia w prasie przedstawia wybór artykułów dotyczących jednego z największych łódzkich osiedli, a dawniej wielowiekowej, rolniczej podmiejskiej wsi.

W wyniku rozległej kilkuletniej kwerendy w pracy zawarte zostały wybrane informacje prasowe na temat Retkini od początków XIX w. do 1989 r. Wśród nich znalazły się te dotyczące m.in. spraw obyczajowych, kryminalnych, wypadków, pożarów, komunikacji, usług czy budowy wielkiej sypialni Łodzi. Pojawiły się tu ogłoszenia prasowe i urzędowe oraz teksty prezentujące Retkinię i jej mieszkańców na tle ważnych wydarzeń związanych z historią Polski. Książka zawiera także rys historyczno-statystyczny Retkini z bogatym kalendarium i ciekawymi informacjami dotyczącymi charakterystyki żyjących tam dawniej ludzi i układu wsi. W publikacji znalazły się ponadto niepublikowane wcześniej fragmenty map oraz fotografie.

Opracowanie z pewnością zaciekawi miłośników dziejów Łodzi oraz wszystkich interesujących się regionalistyką i historią prasy.


sobota, 3 października 2026

Feliks Niebelski - 18 LWOWSKI BAON STRZELCÓW - Krzyż Monte Cassino - Włochy - Wola Rakowa - 1945 - Akt ślubu - Grób - cz.3

 

Pani Joanna Kopińska wielokrotnie przesyłała mi ciekawe materiały związane z moją gminą Brójce jak i bliską mi gminą Będków. Także wczoraj otrzymałem skan grobu Niebelskiego Feliksa oraz skan dokumentów - aktu ślubu. Bardzo Pani Joanno dziękuję!
Wcześniejsz materiały dotyczące Feliksa Niebelskiego znajdziecie państwo na moim blogu pod:

Feliks Niebelski - 18 LWOWSKI BAON STRZELCÓW - Krzyż Monte Cassino - Włochy - Wola Rakowa - 1945 - cz.1 i 2


Niebelski Feliks - Kopa Stanisława
Parafja rzymsko - katolicka Kurowice, dnia dwudziestego listopada 1937 roku, godzina szesznasta.
Oświadczamy, że w dniu dzisiejszym w obecności pełnoletnich świadków: Władysława Muszyńskiego zamieszkałego w Woli Rakowej i Feliksa Pomarkiewicza, zamieszkałego w Woli Rakowej, zawarty został religijny związek małżeński między Feliksem Niebelskim, kawalerem, rolnikiem, liczącym lat dwadzieścia pięć, synem Jana i Anny z Garnyszów, urodzonym w Woli Rakowej, ochrzczonym w Kurowicach, zamieszkałym w Woli Rakowej, gminy Brójce.
a Stanisławą Kopą, panną, lat dziewiętnaście, córką Józefa i Marjanny z Lorentowiczów, urodzoną w Woli Rakowej, ochrzczoną w Kurowicach, zamieszkałą w Leśnych Odpadkach, gminy Brójce, przy siostrze.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Ślub ten poprzedziły zapowiedzi i trzykrotnie ogłoszone w kościele tutejszym w dniach : 24, 31 października i 7 listopada roku bieżącego. Obrzędu religijnego dopełnił ksiądz Arkadjusz Jarzyna, wikarjusz miejscowy.
Nowożeńcy majątkowej umowy przedślubnej nie zawarli. 
Zezwolenia dla niepełnoletniej nowożeńcowej, dana przez jej matkę ustnie.
                                                                                           Podpisy







czwartek, 1 października 2026

Historia rodziny przemysłowców Krause z Andrespola koło Łodzi


Podziękowania dla Pana Przemysława Zielnicy, który obiecał zamieszczenie na łamach Weg und Ziel materiału poświęconego rodzinie Krause wywodzącej się z Andrespola koło Łodzi. Druga część tego materiału ukazała się na łamach Weg und Ziel Nr. 07/08. 2026 w Wiesbaden. Dziękuję Panie Przemysławie!

                    DUCH PIONIERSTWA W „POLSKIM MANCHESTERZE”:

                  Historia rodziny przemysłowców Krause z Andrespola koło Łodzi

Christian Adolf Krause urodził się 10 lutego 1878 roku w Andrespolu. Jego rodzicami byli Krystian i Ludwika Kraus, z domu Praus. Christian był młodszym bratem Jana, właściciela znanej fabryki „Ceramika” w Andrespolu koło Łodzi, która produkowała kafle piecowe, a później płytki ścienne i podłogowe. Jan, starszy o czternaście lat, był w okolicach Andrespola postrzegany jako szanowana i zamożna osobistość. Ponieważ Christian nie chciał wchodzić w bezpośrednią konkurencję ze swoim bratem, szukał swojej szansy w pobliskiej Łodzi, która w tamtym czasie rozwijała się w rekordowym tempie.

Niemal codziennie powstawały tam nowe fabryki związane z przemysłem tekstylnym, do których bawełnę przeznaczoną do przetworzenia importowano z carskiej Rosji (do 1918 roku Łódź znajdowała się pod panowaniem rosyjskim). Ze względu na ten gwałtowny rozwój przemysłowy Łódź zyskała również przydomek „polskiego Manchesteru”.

Już w młodym wieku Christian został współwłaścicielem fabryki „Tkactwo, farbiarstwo i wykończalnia – Bolesław Grodzicki i Partnerzy” przy ulicy Skrzywana 12/14 w Łodzi. W okresie największego rozkwitu przedsiębiorstwa zatrudnionych było tam ponad 300 pracowników. Po zakończeniu II wojny światowej fabryka została upaństwowiona na mocy decyzji ministra przemysłu i handlu z dnia 12 lutego 1948 r. i przeszła w ręce państwa. Od tego momentu zakład nosił nazwę Zakłady Przemysłu Wełnianego im. Andrzeja Struga. Po upadku komunizmu w Polsce fabryka ostatecznie zaprzestała działalności.

Oprócz przedsiębiorstwa znacjonalizowano również przepiękną willę, która została zbudowana w 1910 roku w bezpośrednim sąsiedztwie fabryki, co ostatecznie zmusiło rodzinę Krause do emigracji. Do dziś ta fabryczna rezydencja zalicza się do architektonicznych pereł tej części Łodzi. Christian Adolf Krause poślubił 25 maja 1905 r. Emmy Wandę Boksleintner, która urodziła się 8 października 1884 r. w Łodzi. Z tego małżeństwa pochodziły trzy córki”

* Charlotte Hildegard, urodzona 7 maja 1906 r. w Łodzi, po emigracji osiedliła się w Kolumbii Brytyjskiej (Kanada). Była żoną Heinricha Christiana Müllera i zmarła 12 listopada 1985 r. w Surrey.

* Eleonore Margarete, urodzona 20 lipca 1909 r. w Łodzi, była żoną Otto Maxa (1905–1951) i zmarła 22 czerwca 1991 r. w Varel (Dolna Saksonia).

* Gerda Luise, urodzona 11 grudnia 1918 r. w Łodzi, była żoną Hermanna Lebera (1900–1974) i zmarła 8 sierpnia 2004 r. w Wiedniu (Austria).

Gerda nawet po wyjeździe z kraju często i chętnie odwiedzała swoje rodzinne miasto. W wieku 24 lat przeniosła się do Wiednia, gdzie mieszkała do końca życia, ale nadal podtrzymywała liczne, głębokie przyjaźnie w Łodzi.

Działała jako publicystka, pisarka, poetka, tłumaczka, historyczka oraz wydawczyni, a w swojej twórczości skupiała się przede wszystkim na dialogu kulturowym między Polską a Austrią. Za swoje wielkie zasługi na rzecz porozumienia między narodami i budowania mostów została uhonorowana w Niemczech, Polsce, Austrii i Stanach Zjednoczonych.

                                                                                                             Andrzej Braun



Mein Dank gilt Herrn Przemysław Zielnica, der versprochen hat, in der Zeitschrift „Weg und Ziel“ einen Beitrag über die Familie Krause aus Andrespol bei Łódź zu veröffentlichen. Der zweite Teil dieses Beitrags erschien in der Ausgabe Nr. 07/08. 2026 von „Weg und Ziel“ in Wiesbaden. Vielen Dank, Herr Przemysław!

                     PIONIERGEIST IM "POLNISCHEN MANCHESTER":

           Die Geschichte der Fabrikantenfamilie Krause aus Andrespol bei Lodz

Christian Adolf Krause wurde am 10. Februar 1878 in Andrespol geboren. Seine Eltern waren Krystian und Ludwika Kraus, geborene Praus. Christian war der jüngere Bruder von Jan, dem Besitzer der bekannten Fabrik "Ceramika" in Andrespol bei Łódź, die Ofenkacheln und später Wand- und Bodenfliesen herstellte. Jan, der vierzehn Jahre älter war, galt in der Gegend um Andrespol als angesehene und wohlhabende Persönlichkeit. Da Christian nicht in direkter Konkurrenz zu seinem Bruder treten wollte, suchte er seine Chance im nahegelegenen Łódź, das sich zu dieser Zeit in einem Rekordtempo entwickelt.

Nahezu täglich entstanden dort neue Fabriken rund um die Textilindustrie, wofür die Baumwolle zur Verarbeitung aus dem zaristischen Russland importiert wurde (bis 1918 stand Łódź unter russischer Herrschaft). Aufgrund dieser rasanten industriellen Entwicklung erhielt Łódź auch den Beinamen "das polnische Manchester".

Schon in jungen Jahren wurde Christian Mitinhaber der Fabrik "Weberei, Färberei und Veredelungsbetrieb - Bolesław Grodzicki und Partner" in der Skrzywana - Straße 12/14 in Łódź. In den Blütezeiten des Unternehmens waren dort über 300 Mitarbeiter beschäftigt. Nach dem Ende des Zweiten Weltkrieges wurde die Fabrik durch einen Beschluss des Ministers für Industrie und Handel vom 12. Februar 1948 verstaatlicht und in Staatsbesitz übernommen. Fortan trug der Betrieb den Namen Zakłady Przemysłu Wełnianego im. Andrzeja Struga (Andrzej - Strug - Wollindustrieberieb). Nach dem Zusammenbruch des Kommunismus in Polen stellte die Fabrik schließlich ihren Betrieb ein.

Neben dem Unternehmen wurde auch die wunderschöne Villa verstaatlicht, die 1910 in direkter Nachbarschaft zur Fabrik erbaut worden war, was die Familie Krause schließlich zur Auswanderung zwang. Bis heute zählt dieses Fabrikantenpalais zu den architektonischen Schmuckstücken in diesem Teil von Łódź. Christian Adolf Krause heiratete am 25. Mai 1905 Emmy Wanda Boksleintner, die am 8. Oktober 1884 in Łódź geboren wurde. Aus dieser Ehe gingen drei Töchter hervor"

* Charlotte Hildegard, geboren am 7. Mai 1906 in Łódź, ließ sich nach der Auswanderung in British Columbia (Kanada) nieder. Sie war mit Heinrich Christian Müller verheiratet und starb am 12. November 1985 in Surrey.

* Eleonore Margarete, geboren am 20. Juli 1909 in Łódź, war mit Otto Max (1905-1951) verheiratet und verstarb am. 22. Juni 1991 in Varel (niedersachsen).

* Gerda Luise, geboren am 11. Dezember 1918 in Łódź, war mit Hermann Leber (1900-1974) verheiratet und verstarb am. 8 August 2004 in Wien (Österreich).

Gerda besuchte auch nach ihrer Auswanderung oft und gerne ihre Heimatstadt. Im Alter von 24 Jahren war sie nach Wien gezogen, wo sie bis zu ihrem Lebensende wohnte, pflegte aber weiterhin wohnte, pflegte aber weiterhin zahlreiche tiefe Freundschafte in Łódź.

Sie wirkte als Publizistin, Schriftstellerin, Dichterin, Übersetzerin, Historikerin sowie Verlegerin und konzentrierte sich in ihrem Schaffen vor allem auf den kulturellen Dialog zwischen Polen und Österreich. Für ihre großen Verdienste um die Völkerverständigung und Brückenbauerarbeit wurde sie in Deutschland, Polen, Österreich und den USA ausgezeichnet.

                                                                                               Andrzej Braun


wtorek, 22 września 2026

Olechów na łamach przedwojennej prasy - Wypadki - cz.5


Łódzkie Echo Wieczorne. 1926-04-02 R. 2 nr 77

Gdy żona pośle męża po sprawunki 

Najpierw zakupy, a potem hulanka.

'(x) Adolf  Drajkorn mieszkaniec wsi Olechów tuż pod Łodzią znalazł się w dniu wczorajszym w godnym pożałowania stanie.

Wysłała go żona do Łodzi po sprawunki a że był człekiem nie w ciemię bitym, więc zakupił wszystko według danej mu przez połowicę kartki, a nawet zaoszczędził kilka złotych, za które zamierzał się zabawić.

Do wieczora daleko a do domu blisko, i nie namyślając się wiele Drajkorn wstąpił do podrzędnej knajpki na ,.jednego", który jak to zwykle bywa, przeciąg­nął się do późnej nocy.

Rozbawiony pan Adolf wyszedł z restauracji dopiero wówczas, gdy mu zabrakło gotówki.

Obfładowany paczkami wlókł się piękną serpentyną. tak go bowiem "rozebrała" wódka.

Pocił się Drajkorn, sapał, starając się wmówić w siebie. że jest zupełnie trzeźwym mimo to nogi nie chciały go słuchać.

Nagle wesoły wieśniak potknął się o kamień i runął prosto do ścieku ulicznego.

Drajkorn nie mogąc się już podnieść, zdołał jedynie przewrócić się na bok i zasnął.

Paczki porozrzucane wokół chrapiącego wieśniaka znalazły amatorów.

Zlitował się wreszcie nad stanem Drajkorna przechodzący patrol policyjny i odprowadził, a właściwie odniósł wieśniaka do komisariatu.

Wartość skradzionych paczek poszkodowany oblicza na sumę 70 złotych. 

Express Wieczorny Ilustrowany. 1935-04-05 R. 13 nr 95

WISIELEC WE WSI POD ŁODZIĄ

Łódź 5 kwietnia.

We wsi Olechów pod Łodzią, znaleziono zwłoki jakiegoś wisielca. Mimo natychmiastowej pomocy, samobójcy nie zdołano uratować. Zwłoki przewieziono do prosektorium miejskiego.

Przy desperacie nie znaleziono żadnych dokumentów. Istnieje przypuszczenie, że jest to stały mieszkaniec Łodzi. Liczył on lat ok. 40. Dochodzenie w toku.

Echo. 1934-05-24 R. 10 nr 139

Echo. 1935-04-06 R. 11 nr 96

— We wczorajszem „Echu" donosiliśmy o znalezieniu w niewielkim lasku, należącym do wsi Olechów pod łodzią zwłok wisielca, pizy którym nic znaleziono żadnych dowodów osobistych. W wyniku przeprowadzonego przez komendę policji powiatowej dochodzenia udało się ustalili nazwisko samobójcy. Okazał się nim łodzianin 51-lcim Otto Bechcr, malarz z zawodu, zamieszkały przy ul. Rzgowskiej 15. Przyczyną rozpaczliwego kroku malarza były złe warunki materjalne.


Ilustrowana Republika. 1935-07-28 R. 13 nr 205

Straszny wypadek w cegielni pod Łodzią

W cegielni w Jędrzejowie pod Łodzią wydarzył się wczoraj ciężki i straszny wypadek. O godzinie siódmej rano przybył z wozem cegły do wypalenia 30-letni Michał Niewiadomski, zamieszkały we wsi Olechów pod Łodzią. Jeden z robotników cegielni nie zauważył Niewiadomskiego i otworzył drzwiczki od wielkiego pieca. Z pieca buchnęły wielkie płomienie, padły na Niewiadomskiego i zajęły na nim ubranie. Na przeraźliwy krzyk poparzonego zbiegli się robotnicy, którzy ugasili na nim ogień własnemi ubraniami. Lekarz pogotowia P. C. K. przewiózł strasznie poparzonego w stanie b. ciężkim do szpitala przy ul. Zagajnikowej. 

Olechów na łamach przedwojennej prasy - Ogłoszenia i inne - cz.4

 

Łódzki Dziennik Urzędowy. 1920-04-03 R. 2 no 109

Zagubili dowody osobiste: Bajer Toremgot. Wieś Olechów gm. Wiskitno. 4:727

Łódzki Dziennik Urzędowy. 1920-01-23 R. 2 no 89

Zagubili dowody osobiste: Traugot Krol. ·wieś Olechów, gm. Wiskitno.  

Dziennik Urzędowy Województwa Łódzkiego. 1923-12-15 R. 4 nr 48

Lebelt Wilhelm zag. ks:ąz. wojskową, wydaną przez PKU. Łódt-mlasto, roczn.1895. Miejsce zam. wieś Olechów, gmina Wiskitno, Starostwo Łódzkie. 

Dziennik Urzędowy Województwa Łódzkiego. 1923-12-27 R. 4 nr 49

Lebelt Wilhelm zag. ksiąz. wojskową, wydaną przez PKU. Łódź-miasto, roczn.1895. Miejsce ·zam. wieś Olechów, gmina Wiskitno, Starostwo Łódzkie. 

Dziennik Urzędowy Województwa Łódzkiego. 1924-06-23 R. 5 nr 25

Berger Adolf zag. książeczkę wojskową r. 1896, wydaną przez; P.K.U.·Łódź. Miejsce zamieszkania wieś Olechów, gm. Wiskitno, pow. Łódź. 1970-3-1

Kurjer Łódzki. 1933-01-28 R. 33 nr 28

Zaginęły 2 weksle na inblanco: l)  200 zł.- i 2) na 300 zł -, na wyst, Almy  i  Gotholda małż. Szeske, zam. wieś Olechów, gm. Wiskitao. Powyższe unieważnia się. 

Dziennik Urzędowy Województwa Łódzkiego. 1922-02-04 R. 3 nr 5

UCHWAŁA. Komisji do walki z alkoholizmem na powiat Łódzki z dnia 20 grudnia 1921 r., dotycząca rozlokowania miejsc sprzedaż napojów alkoholowych. 

18. gm. Wiskitno: ludności 4860 - 1 restauracja we wsi Olechów. Istnienie restauracji w Wiskitnie Komisja. uznała za niewskazaną.   

Lodzer Freie Presse. 1919-06-07 Nr 145

Zu Olechow, Gemeinde Wiskitno, wurde in der Scheune des Emanuel Kaminer ein Schnaps— brennkeſſel vorgeſunden. Kaminer verſuchte den Poliziſten mit 200 Mark zu beſtechen.

W miejscowości Olechów, w gminie Wiskitno, w stodole Emanuela Kaminera znaleziono kocioł do destylacji wódki. Kaminer próbował przekupić policjanta kwotą 200 marek.

Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1944-04-02 Jg. 27 nr 93

Powiat Litzmannstadt – Śmiertelny wypadek pod kołami. 49-letni Polak Antoni Sulkowski spadł z wózka kopalnianego w swoim miejscu pracy w Olechowie (powiat Litzmannstadt) i został przejechany. Z poważnymi obrażeniami trafił do szpitala, gdzie następnego dnia zmarł w wyniku odniesionych obrażeń. 

Dziennik Łódzki : pismo przemysłowe, handlowe i literackie. 1890-10-28 R. 7 nr 243

 W zeszłym tygodniu we wsi Olechów, gminy Wiskitno, zmarł nagle 71-letni żebrak, Bernard Wagner stały mieszkaniec Łodzi. 

 Lodzer Freie Presse. 1919-01-09 Nr 8

Konferencja Niemieckiego Ewangelickiego Związku Szkolnego w Polsce

Nauczyciel Rennert Olechow): Zebraliśmy się tutaj, aby podjąć decyzję, czy utrzymać Krajowy Związek Szkolny, czy też go rozwiązać. Jesteśmy wdzięczni panu ministrowi za informację, że Polacy rzeczywiście będą tolerancyjni, i ufamy jego słowom. Nie chodzi tu o niemieckość. Pracowaliśmy wśród Rosjan w trudnych warunkach i mimo to zachowaliśmy niemieckość, odprawialiśmy nabożeństwa i nauczaliśmy katechizmu itp. Doskonale wiemy, co mamy robić. Drżymy również o nasze potomstwo. Z moich wywodów widać, że nie musimy się o to martwić. Tutaj pojawia się tylko jedno pytanie: czy Krajowy Związek Szkolny ma pozostać, czy nie? Jak w ogóle powstał Krajowy Związek Szkolny? Do mojej gminy przyszło dwóch panów i powiedzieli: „Krajowy Związek Szkolny został założony, proszę o podpisanie”. A dziś mamy czekać, aż pan minister rozwiąże Krajowy Związek Szkolny! Jesteśmy obywatelami polskimi i musimy trzymać się razem z nimi. Pomyślcie, do czego by to doprowadziło, gdybyście postanowili, że Krajowy Związek Szkolny ma pozostać. Wtedy minister powiedziałby: „Widzicie, oni przenoszą się do Berlina!”. Naszą wolą jest iść z Polakami, zwyciężyć z nimi, walczyć i umrzeć. Krajowy Związek Szkolny musi zostać rozwiązany. Następnie mówca porusza kwestię podwyżki wynagrodzeń dla polskich nauczycieli. Jak państwo polskie ma w ogóle funkcjonować, skoro w jego pięcie tkwi gwóźdź, który wbili mu niemieccy okupanci?

Tagung des Deutsch-evang. Landesſchulverbandes in Polen

Lehrer Rennert Olechow): Wir ſind hier zuſammengekommen, um den Entſchluß zu fallen, entweder den Landesſchulverband beſtehen zu laſſen oder aufzulöſen, Wir ſind dem Herrn Miniſter dankbar für ſeine Mitteilung, daß die Polen wirklich tolerant ſein werden und vertrauen ſeiner Sache. Es handelt ſich hier nicht um das Deutſchtum. Wir haben bei den Ruſſen unter ſchwierigen Verhältniſſen gearbeitet und haben trotzdem das Deutſchtum gewahrt, wir haben Andachten gehalten und den Katechismus gelehrt uſw. Wir wiſſen ganz genau, was wir zu tun haben. Wir zittern auch um unſere Nachkommenſchaft. Aus meinen Aus, führungen ſeht Ihr, daß wir keine Sorge darum haben brauchen. Hier iſt nur die ein Frage: Soll der Landesſchuͤlverband beſtehen bleiben oder nicht? Wie iſt der Landesſchulverband überhaupt entſtanden? In meine Gemeinde kamen zwei Herren und ſagten: Der Landesſchulverband iſt gegründet, bitſe unterſchreiben Sie. Und heute ſollen wir warten, bis der Herr Miniſter den Landesſchulverband. auflöſt! Wir ſind polniſche Bürger und müſſen mit ihnen zuſammenhalten. Denken Sie, wie weit es kommen wlirde, wenn Sie beſchließen würden, der Landesſchulverband ſolle beſtehen bleiben. Da würde der Miniſter ſagen: Seht ihr, ſie ziehen nach Berlin! Unſer Wille iſt, mit den Polen zu gehen, mit ihnen zu ſiegen, zu kämpfen und zu ſterben. Der Landeß ſchulverband muß aufgelöſt werden. Hierauf erörtert Redner die Gehaltserhöhung der polni— ſchen Lehrer. Wie kann der polniſche Staat auch arbeiten, wenn ihm der Nagel in der Ferſe ſitzt, die ihm die deutſchen Okkupanten hinein⸗ getreten haben?

Olechów na łamach przedwojennej prasy - Nekrologi - 2 Wojna Światowa - cz.3

 

Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1942-11-22 Jg. 25 nr 325

Hart und unerwartet trat uns die traurige Nachricht, daß mein inniggeliebter guter Mann, mein einziger Schwiegersohn, Bruder, Schwager, Onkel und Neffe, der Schütze Oskar Pelkert im Alter von 33 Jahren am 16. 10. 1942 im Osten für Führer und Großdeutschland getanen ist. In tiefer Trauer: Die Frau, Mutter, Schwiegermutter, drei Schwestern, drei Schwager und weitere Verwandten. Litzmannstadt, Olechow.  

Z wielkim smutkiem i niespodziewanie dotarła do nas przykra wiadomość, że mój ukochany mąż, mój jedyny zięć, brat, szwagier, wujek i bratanek, strzelec Oskar Pelkert, w wieku 33 lat poległ 16 października 1942 roku na Wschodzie, walcząc za Führera i Wielkie Niemcy. W głębokim smutku: żona, matka, teściowa, trzy siostry, trzej szwagrowie i inni krewni. Litzmannstadt, Olechów.


Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1943-03-15 Jg. 26 nr 74

Schmerzerfüllt bringen wir die traurige Nachricht, daß mein inniggelliebter Gatte, unser Vater, Schwiegervater, Großvater, Bruder und Schwager Johann Wolf im Alter von 76 Jahren am Sonnabend, dem 13. 3. 1943, seinen Leiden erlegen ist. Die Beerdigung unseres teuren Entschlafenen findet am Dienstag, dem 16. 3. 1943, um 15 Uhr vom Trauerhause, Litzmannstadt-Friedrichshagen. Fledermausstr. 29 (Dort Olechow), aus statt. In tiefer Trauer: Dia Hinterbliebenen.

Z wielkim smutkiem przekazujemy smutną wiadomość, że mój ukochany mąż, nasz ojciec, teść, dziadek, brat i szwagier Johann Wolf zmarł w wieku 76 lat w sobotę, 13 marca 1943 r., po długiej chorobie. Pogrzeb naszego drogiego zmarłego odbędzie się we wtorek, 16 marca 1943 r., o godz. 15:00, z domu pogrzebowego w Litzmannstadt-Friedrichshagen, ul. Fledermausstr. 29 (miejscowość Olechow). W głębokim smutku: rodzina zmarłego.

Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1943-11-23 Jg. 26 nr 327

Schwer traf uns die harte Nachricht, daß unser heißgeliebter, hoffnungsvoller Sohn, unser herzensguter Bruder, Schwager und Onkel, der Grenadier Rudolf Werk geb. am 23. 4. 1908 In Olechow, bei den schweren Abwehrkämpfen im Osten am 16. 10. 43 sein junges Leben hingegeben hat. In tiefem Schmerz: Die Eltern: Eduard und Natalie Werk gab. Heine; Bruder: Eduard (z. Z. bei der Wehrm.). Schwestern: Olga Essenburger und Eugenia Zelt, zwei Schwäger, eine Schwägerin sowie weitere Verwandte und Bekannte. Litzmannstadt. Fledermausstr. 26. 

Z wielkim smutkiem przyjęliśmy tragiczną wiadomość, że nasz ukochany, pełen nadziei syn, nasz dobroduszny brat, szwagier i wujek, grenadier Rudolf Werk, urodzony 23 kwietnia 1908 r. w Olechowie, poległ 16 października 1943 r. podczas ciężkich walk obronnych na froncie wschodnim. W głębokim smutku: rodzice: Eduard i Natalie Werk z domu Heine; brat: Eduard (obecnie w Wehrmachcie); siostry: Olga Essenburger i Eugenia Zelt, dwaj szwagrowie, szwagierka oraz inni krewni i znajomi. Litzmannstadt, ul. Fledermausstr. 26. 


Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1943-12-24 Jg. 26 nr 358

Nach langem, schwerem Leiden verschied meine Hebe Gattin u. gute Mutter, Schwiegermutter u. Großmutter Amalie Kanwischer geb. Schneider im Alter von 72 Jahren. Die Beerdigung findet am 24. 12. 1943, um 13 Uhr, vom Trauerhause Hirschkäferweg 56. aus statt. In tiefer Trauer: Der Gatte Johann Kanwischer, ein Sohn, (b. d. Wehrm.), zwei Töchter, eine Schwiegertochter, zwei Schwiegersöhne, sechs Enkel und  sonst. Verwandte.

Olechow

Po długiej i ciężkiej chorobie odeszła moja droga żona, dobra matka, teściowa i babcia Amalie Kanwischer z domu Schneider w wieku 72 lat. Pogrzeb odbędzie się 24 grudnia 1943 r. o godz. 13:00, a wyjście z domu żałobnego przy ulicy Hirschkäferweg 56. W głębokim smutku: mąż Johann Kanwischer, syn (służący w Wehrmachcie), dwie córki, synowa, dwaj zięciowie, sześcioro wnucząt oraz inni krewni.

Olechow

Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1944-04-19 Jg. 27 nr 110

Fern der Heimat, In fremder Erde, rühr mein innigsgteliebter Mann, unser treusorgender Papa seiner beiden Lieblinge, mein ältester guter Sohn. Schwiegersohn. Bruder, Schwager, der Ober-Pionier Paul Jaschke geb. 11. 3. 1004 in Olechow, der am 13. 3. 1044 im Osten den Heldentod starb. Er folgte seinem jüngsten Bruder Gustav, der am 17. 8. 1042 im Osten gefallen Ist. In tiefer Trauer: Die Gattin Irma, geb. Renz, Kinderchen Eugen, Hedwig, Mutter, Geschwister und alle Verwandten. Litzmannstadt. Fledermausstr. 82

Z dala od ojczyzny, na obcej ziemi spoczywa mój najukochańszy mąż, nasz troskliwy tata naszych dwóch ukochanych dzieci, mój najstarszy, dobry syn. Zięć. Brat, szwagier, starszy pionier Paul Jaschke, urodzony 11 marca 1004 r. w Olechowie, który 13 marca 1044 r. zginął bohaterską śmiercią na Wschodzie. Poszedł w ślady swojego najmłodszego brata Gustava, który poległ na Wschodzie 17 sierpnia 1042 roku. W głębokim smutku: żona Irma z domu Renz, dzieci Eugen i Hedwig, matka, rodzeństwo oraz wszyscy krewni. Litzmannstadt, ul. Fledermausstr. 82.

Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1944-10-07 Jg. 27 nr 273

Tiefes Herzeleid brachte uns die Nachricht, daß mein innigstgeliebter Mann, herzensguter Vater. Sohn, Schwiegersohn. Bruder, Schwager, Onkel and Nefte, der Gefreite Erwin Schmelich inhaber des Verw.-Abz. in Schwarz geb. 17. 5. 1912 in Olechow, am 28. 8. 1944 im Osten gestorben ist. In tiefer Trauer: Deine Dich nie vergessende Gattin Erika Schmelich. geh. Schabelon, Georg und Harri als Söhnchen Im Namen aller Hinterbliebenen, Litzmannstadt. Fledermausstr. 20a

Głęboki smutek sprawiła nam wiadomość, że mój najdroższy mąż, dobroduszny ojciec, syn, zięć, brat, szwagier, wujek i kuzyn, szeregowy Erwin Schmelich, kierownik oddziału administracyjnego w Schwarz, urodzony 17 maja 1912 r. w Olechowie, zmarł 28 sierpnia 1944 r. na froncie wschodnim. W głębokim smutku: Twoja żona Erika Schmelich, z domu Schabelon, która nigdy Cię nie zapomni, oraz synowie Georg i Harri. W imieniu wszystkich pozostałych przy życiu, Litzmannstadt, ul. Fledermausstr. 20a

Litzmannstädter Zeitung mit dem amtlichen Bekanntmachungen für Stadt und Kreis Litzmannstadt. 1941-11-16 Jg. 24 nr 318

Amtsgericht Litzmannstadt 7 118/41. Bstchluß. In dem Aufgebottverlahren zum Zwecke der Todeserklärung der verschollenen Landwirt Reinhold Pelkert, geboren am 21. Februar 1879 in Olechow, zuletzt wohnhaft gewesrn in Olechow, hat das Amtsgericht in Litzmannstadt am 29. Oktober 1941 beschlossen: Der verschollene Landwirt Reinbold Pelkert wird für tot erklärt. Als Zeitpunkt des Todes wird der 31. Dezember 1923 festgestellt. Die Kosten des Verfahrens trägt der Nachlaß. 

                                                                                         gez Paulsen, b. Richter 

Sąd Rejonowy w Litzmannstadt 7 118/41. Postanowienie. W postępowaniu ogłoszeniowym mającym na celu stwierdzenie zgonu zaginionego rolnika Reinholda Pelkerta, urodzonego 21 lutego 1879 r. w Olechowie, ostatnio zamieszkałego w Olechowie, Sąd Rejonowy w Litzmannstadt postanowił w dniu 29 października 1941 r.: Zaginiony rolnik Reinhold Pelkert zostaje uznany za zmarłego. Jako datę śmierci ustala się 31 grudnia 1923 r. Koszty postępowania ponosi spadek.

                                                                                          podpisano Paulsen, sędzia


poniedziałek, 21 września 2026

Borowa - Wilhelmswalde - Rodzina Kopytków - Komentarz

 Pod pseudonimem adam00kupis pojawił się dzisiaj na moim blogu komentarz w odniesieniu się do Borowej, dokładniej do posta: Borowa Wilhelmswalde - Rodzina Kopytków - Ute - Drzewo genealogiczne - 1805.

Bardzo dziękuję za ten komentarz, wnosi on sporo nowych wiadomości do tej ciekawej w historię wsi. Proszę o kontakt na mój adres e-mailowy. 


Witam,
na post trafiłem przypadkiem, ale tak się złożyło, że temat jest mi bliski ponieważ dotyczy również moich przodków. Interesuję się genealogią mojej rodziny (nie tylko Kopytków) i sądzę, że mogę dodać trochę informacji od siebie - być może za parę lat ktoś również się tym tematem zainteresuje i będzie zgłębiać historię.

Z pewnością mogę potwierdzić, że Paweł (zm. 31.12.1819), Antoni (zm. 22.02.1837) oraz Wawrzyniec (zm. 03.02.1841) byli braćmi, w aktach zgonów dwóch pierwszych oraz w akcie zgonu Apolonii z domu Kubickiej (zm. 24.07.1820, żony Pawła) pozostali dwaj (lub sam Wawrzyniec) nazywani są rodzonymi braćmi, w przypadku Apolonii również szwagrami.

W akcie małżeństwa Antoniego Kopytka i Katarzyny Ołubek (małż. 26.01.1812) podani są rodzice pana młodego - Jędrzej i Ewa, z aktu wynika, że w 1812 nadal żyją i mieszkają na gospodarstwie w Gałkowie. Co więcej, Antoni przedstawia metryki wyjęte z kościoła parafialnego w Gałkowie, więc najprawdopodobniej tam się urodził i został ochrzczony. Niestety na więcej wzmianek o rodzicach trójki braci, ani innych krewnych więcej nie trafiłem na ten moment.

Odnośnie dzieci Wawrzyńca mogę dodać m.in, że Piotr ożenił się z Marianną Kapczyńską / Kępczyńską, drugim mężem Doroty był Józef Buliński, Anna wyszła za Jakuba Holtz'a, natomiast Andrzej ożenił się z Marianną Werner. Co razem z wyżej wymienioną Krystyną, daje aż trójkę potomków, którzy związali się z osobami o niemieckim pochodzeniu. Sądzę, że to dosyć mocno uzasadnia przypuszczenie o dwujęzyczności rodziny. Dodam również, że Roch najprawdopodobniej nie był synem Wawrzyńca i Marianny, a Pawła i Apolonii - świadczą o tym jego metryki małżeństwa i zgonu.

Poniżej zostawiam identyfikatory profili osób na platformie www.familysearch.org, gdzie znajduje się tworzone przeze mnie drzewo genealogiczne, na wypadek gdyby ktoś kiedyś chciał się czegoś dowiedzieć:

- Paweł (PFRX-Z66)
- Antoni (PFR6-8N5)
- Wawrzyniec (PF5Y-3MJ)


Unter dem Pseudonym adam00kupis ist heute auf meinem Blog ein Kommentar erschienen, der sich auf Borowa bezieht, genauer gesagt auf den Beitrag: Borowa Wilhelmswalde – Familie Kopytków – Ute – Stammbaum – 1805.

Vielen Dank für diesen Kommentar, er liefert viele neue Informationen zur interessanten Geschichte des Dorfes. Bitte kontaktieren Sie mich über meine E-Mail-Adresse.

 

Hallo,
ich bin zufällig auf diesen Beitrag gestoßen, aber wie es der Zufall so will, liegt mir das Thema sehr am Herzen, da es auch meine Vorfahren betrifft. Ich interessiere mich für die Genealogie meiner Familie (nicht nur der Kopytks) und denke, dass ich einige Informationen beisteuern kann – vielleicht interessiert sich in ein paar Jahren auch jemand anderes für dieses Thema und wird die Geschichte weiter erforschen.

Ich kann mit Sicherheit bestätigen, dass Paweł (gest. 31.12.1819), Antoni (gest. 22.02.1837) und Wawrzyniec (gest. 03.02.1841) Brüder waren; in den Sterbeurkunden der beiden Erstgenannten sowie in der Sterbeurkunde von Apolonia, geb. Kubicka (gest. 24.07.1820, Ehefrau von Paweł), werden die beiden anderen (oder nur Wawrzyniec) als leibliche Brüder bezeichnet, im Falle von Apolonia auch als Schwager.

In der Heiratsurkunde von Antoni Kopytka und Katarzyna Ołubek (Heirat am 26.01.1812) sind die Eltern des Bräutigams – Jędrzej und Ewa – aufgeführt; aus der Urkunde geht hervor, dass sie 1812 noch lebten und auf dem Bauernhof in Gałków wohnten. Zudem legt Antoni Urkunden vor, die aus der Pfarrkirche in Gałków stammen, sodass er höchstwahrscheinlich dort geboren und getauft wurde. Leider habe ich bislang keine weiteren Hinweise auf die Eltern der drei Brüder oder andere Verwandte gefunden.

 

Was die Kinder von Wawrzyniec betrifft, kann ich unter anderem hinzufügen, dass Piotr Marianna Kapczyńska / Kępczyńska heiratete, Dorotas zweiter Ehemann war Józef Buliński, Anna heiratete Jakub Holtz, während Andrzej Marianna Werner heiratete. Zusammen mit der oben erwähnten Krystyna ergibt dies insgesamt drei Nachkommen, die Ehen mit Personen deutscher Herkunft eingingen. Ich halte dies für einen recht stichhaltigen Beleg für die Annahme, dass die Familie zweisprachig war. Ich möchte noch hinzufügen, dass Roch höchstwahrscheinlich nicht der Sohn von Wawrzyniec und Marianna, sondern von Paweł und Apolonia war – dies belegen seine Heirats- und Sterbeurkunden.

 

Im Folgenden gebe ich die Profil-IDs der Personen auf der Plattform www.familysearch.org an, auf der sich der von mir erstellte Stammbaum befindet, falls jemand einmal etwas darüber erfahren möchte:

 

- Paweł (PFRX-Z66)

- Antoni (PFR6-8N5)

- Wawrzyniec (PF5Y-3MJ)

 


sobota, 19 września 2026

Olechów na łamach przedwojennej prasy - Wypadki - Kradzieże - cz.2

 

Rozwój. 1898-06-08 No 130

Kamienne serce. 

Wczoraj o godz. 5 po południu, na rogu ulic Pańskiej i św. Benedykta rozbiegły się konie Samuela Sieskiego, włościanina wsi Olechów gm. Wiskitno, zaprzężone do wozu. Na wozie leżały nowo nabyte szafa i stół, na których jechał właściciel koni. Na samym rogu wymienionych ulic konie wywróciły wóz i potłukły rzeczy, Samuel Sieski zaś dostawszy się między konie, otrzymał od kopyta końskiego głęboką i niebezpieczną ranę. Pierwszą pomoc podał nieszczęśliwemu jakiś żyd, polewając go wodą i obmywając ranę, a następnie wezwano pobliskiego felczera. , , Przybyły felczer przyglądał się dość długo obojętnie upływowi krwi, po przeniesieniu zaś nieszczęśliwego do bramy domu prosił, by zapytano na wpół przytomnego, czy ma pieniądze na zapłacenie  za podaną mu pomoc. Znaglony jednak przez rewirowego nieludzkI felczer przyłożył rannemu watę na ranę i zażądał od niego chustki, którą przewiązał mu nogę, poczem wsadzono rannego na stojący przed domem wóz i odwieziono do szpitala. Zebrany tłum rozszedł się do domów, podziwiając kamienne serce pana felczera. 

Rozwój. 1899-06-10 No 130

Mieszkańcowi wsi Olechów w powiecie łódzkim Karolowi Rot skradziono z mieszkania w gotowiźnie 55 rb. W kradzieży tej podejrzany jest Krzysztof Majer, który został aresztowany. 


Gazeta Łódzka. 1913-07-02 Nr 149

CZEGO NIE KRADNĄ
Edward Majer 

Godzina Polski : dziennik polityczny, społeczny i literacki. 1917-09-11 R. 2 nr 249

Wiskitno.  Aresztowanie zbrodniarzy. 

Już od czasu mieszkańcy wiosek gminy Wiskitno żyli pod wrażeniem częstych zbrodni, dokonywanych przez szajkę zbrodniarzy których pomimo energicznych poszukiwań nie udawało się wykryć. Obecnie jednak policji kryminalnej powiodło się wpaść na trop zbrodniarzy, których aresztowano, we wsi Jędrzejowie. Są nimi: Ignacy Śląski, Antoni Kodliński i Franciszka Baryła, która stała na czele szajki. Brat jej za dokonaną zbrodnię skazany już został na śmierć przez strzelanie. Aresztowani członkowie szajki podejrzani prócz szeregu innych zbrodni, i o dokonanie napadu rabunkowego na mieszkanie gospodarza Karsza we wsl Olechów, gminy Wiskitno, podczas którego Karsz został ranny, a żona z synem zabici.

Republika : dziennik polityczny, społeczny, literacki i handlowy. 1923-08-05 R. 1 no 206

WYKRYCIE SZAJKI KONIOKRADÓW. | 

Już od dłuższego czasu na terenie pow. Łódzkiego grasowała szajka koniokradów. Złoczyńcy byli doskonale zorganizowani i przez długi czas byli nieuchwytni. Dzięki energicznie prowadzonemu śledztwu policji powiatowej udało się ująć trzech członków tej bandy, a mianowicie: Piotra Milczarka, Walentego Smyczka i Władysława Bolanka, lecz nie udawało się policji przez dłuższy czas ująć herszta tej bandy. Przed kilku dniami policji udało się otrzymać poufne wiadomości i wskutek tych wiadomości w jednej z melin został aresztowany herszt bandy Władysław Goss w chwili, gdy przybywał w odwiedziny do rodziców we wsi Olechów, gm. Wiskitno. Część łupów łącznej wartości kilkaset  miljonów marek została odebraną, (p.

Łódzkie Echo Wieczorne. 1928-08-31 R. 4 nr 207

Pojechali w swaty, a dostali baty. Niefortunna wyprawa. 

W dniu wczorajszym Leopold Smoczyński, wdowiec, zamieszkały przy ulicy Reitera 12, zdradzający chęć powtórnego ożenku wybrał się ze znanym kojarzycielem małżeństw do wsi Olechów, pod Łodzią, do sympatycznej i zamożnej wdowy w konkury. Swat niejaki Władysław Nurek i Smoczyński przyjęci zostali przez nią przychylnie. Nie można było tego powiedzieć o innych wieśniakach, którzy na wieść o konkurach łodzianina do bogatej wdowy, zaczęli się burzyć. Nic jednak nie przeszkodziło przybyszom do konkretnego omówienia sprawy i naznaczenia terminu zaręczyn. Wieczorem gdy swat i jego klient znaleźli się za wsią wypadło na nich kilku uzbrojonych w kije wieśniaków. Smoczyński i Nurek pod razami stracili przytomność. Nieprzytomnych znalazł patrol policyjny. Przewieziono ich do Łodzi gdzie lekarz pogotowia ratunkowego udzielił im pomocy. W wyniku przeprowadzonego przez policję dochodzenia sprawców napaści pociągnięto do odpowiedzialności sądowej.

Głos Poranny : dziennik społeczny, polityczny i literacki. 1937-10-25 R. 9 nr 294

Harce furiata na Piotrkowskiej. W ataku szału zranił nożem rodziców i rodzeństwo 

Prywatne pogotowie lekarskie (2222-6) wezwane zostało nocy wczorajszej do wsi Olechów pod Łodzią, gdzie syn miejscowego gospodarza Artur Frantz dostał nagle ostrego ataku szału. Frantz zdemolował urządzenie mieszkania, a w pewnej chwili chwycił nóż i zaczął nim zadawać ciosy rodzicom oraz rodzeństwu. 5 osób zostało poważnie zranionych przez furiata. Przybyły lekarz pogotowia ratunkowego opatrzył rannych, a po udzieleniu pierwszej pomocy Frantzowi skierował go do szpitala dla umysłowo chorych w Kochanówku.