Irma i Rene Jäck - Volksliste - Adamów - ok.1937/38

 

Mam przyjemność prezentacji ostatniego zdjęcia, które przesłał Rene ze zbioru pani Irmy!

Na zdjęciu z koniem w tle (częściowo zasłonięta) widoczna jest Olga Jäck, żona Otto Jäcka (dom nr 2) oraz (zasłonięty za Emilem) ich syn Gustav.

Auf dem Bild mit dem Pferd ist im Hintergrund (halb verdeckt) Olga Jäck, Frau von Otto Jäck (Haus Nr. 2) und (verdeckt hinter Emil) ihr Sohn Gustav.

Ciekawy dokument z piotrkowskiego Archiwum z wykazem mieszkańców Adamowa na literę J, którzy podpisali Volkslistę (w czasie okupacji był to obowiązek dla osadników z niemieckim pochodzeniem, sprzeciw wiązał się z poważnymi konsekwencjami), przesłany przez Rene i opatrzony komentarzem:

Pozostali (Emil Jäck, nr 23; Rudolf Jäck, nr 26; Wilhelm Jäck, nr 23) byli prawdopodobnie kuzynami mojego dziadka. Irma i jej rodzice nie mieli bezpośredniego kontaktu z tymi dalszymi krewnymi.

Ein interessantes Dokument aus dem Archiv in Piotrków mit einer Liste der Einwohner von Adamów mit dem Anfangsbuchstaben J, die die Volksliste unterzeichnet haben (während der Besatzungszeit war dies für Siedler deutscher Herkunft Pflicht, Widerstand hatte schwerwiegende Folgen), übermittelt von Rene und mit einem Kommentar versehen:

Die anderen (Emil Jäck, Nr. 23; Rudolf Jäck, Nr. 26; Wilhelm Jäck, Nr. 23) waren wahrscheinlich Cousins von meinem Großvater. Irma und ihre Eltern hatten zu diesen entfernteren Verwandten keinen direkten Kontakt.

                                      Źródło: Archiwum Państwowe w Piotrkowie Tryb.

L.p.	Nazwisko imię	Miejsce zamieszkania	Wojsko
1	Jess Gustav	Adamów nr. 7
2	Jess Marta	Adamów nr. 7
3	Jess Erych	Adamów nr. 7
4	Jess Irma	Adamów nr. 7
5	Jess Alma	Adamów nr. 7
6	Jess Luisa	Adamów nr. 7
7	Jess Gustaw w. Gottlieb	Adamów nr. 9
8	Jess Marta	Adamów nr. 9
9	Jess Erna	Adamów nr. 9
10	Jess Alfred	Adamów nr. 9
11	Jäck Gustaw Adolf	Adamów nr. 1
12	Jäck Emilie	Adamów nr. 1
13	Jäck Bertold	Adamów nr. 1	Wehrmacht
14	Jäck Paulina	Adamów nr.15
15	Jäck Emil v. Jan	Adamów nr.15	Wehrmacht
16	Jäck Arnold	Adamów nr.15	Wehrmacht
17	Jäck Irma Paulina	Adamów nr.15
18	Jäck Emil v. Fryderyk	Adamów nr.23	Wehrmacht
19	Jäck Linda	Adamów nr.23
20	Jäck Erna Eryka	Adamów nr.23
21	Jäck Rudolf	Adamów nr.26	Wehrmacht
22	Jäck Natalia	Adamów nr.26
23	Jäck Otto	Adamów nr. 2
24	Jäck Olga	Adamów nr. 2
25	Jäck Gustaw Adam	Adamów nr. 2
26	Jäck Krysztof	Adamów nr.20
27	Jäck Berta	Adamów nr.20
28	Jäck Helmut	Adamów nr.20
29	Jäck Wilhelm	Adamów nr.23
30	Jäck Natalia	Adamów nr.23
31	Jäck Lili	Adamów nr.23
32	Jäck Gertruda	Adamów nr.23
33	Jäck Alicja	Adamów nr.23
34	Jäck Armin	Adamów nr.23
35	Jäck Karl	Adamów nr.23
36	Jäck Reinhold	Adamów nr. 3	Wehrmacht
37	Jäck Olga	Adamów nr. 3
38	Jäck Harry	Adamów nr. 3
39	Jäck Edmund	Adamów nr. 3
40	Jäck Charlotte	Adamów nr. 3

Irma i Rene Jäck - Adamów - ok.1937/38

Nie tylko cudowne zdjęcie przesłane przez Rene, lecz także wyczerpujący tekst przedstawiający bohaterów tamtych czasów w Adamowie!:

Zdjęcie przedstawia członków rodzin Lerke i Jäck, wykonane w Adamowie za domem nr 16, druga działka po prawej stronie ulicy (sąsiad Emila Jäcka).

Irma nie była w stanie zidentyfikować osób z rodziny Lerke, była to duża rodzina. Siostra mojego dziadka (Bertha, nieobecna na zdjęciu) była żoną jednego z członków rodziny Lerke. Nie wiemy, czy jest on na zdjęciu.

Dwaj panowie stojący na studni to Emil Jäck (po prawej).

Skrajnie po lewej stronie stoi Pauline Jäck, matka Irmy.

Irma stoi z przodu pośrodku, z kokardką we włosach.

Dzieci po prawej stronie zdjęcia to: Gustav Jäck (syn Otto i Olgi), Michael Schilberg (syn Michaela i Marthy, z domu Jäck). Wyższy chłopiec w białej koszuli to Arnold Jäck (brat Irmy).

Pan (trzeci od lewej, za kobietą w jasnej sukience) o wąskiej twarzy i brodzie to prawdopodobnie Adolf Jäck (brat Emila).

Nicht nur ein wunderschönes Foto, das Rene geschickt hat, sondern auch ein ausführlicher Text, der die Helden jener Zeit in Adamów vorstellt!:

Das Foto zeigt Personen der Familien Lerke und Jäck, aufgenommen in Adamow hinter dem Haus Nr. 16, zweites Grundstück auf der rechten Straßenseite (Nachbar von Emil Jäck).

Die Personen von Lerke konnte Irma leider nicht zuordnen, das war eine große Famile. Eine Schwester meines Großvaters (Bertha, nicht auf dem Foto) war mit einem Lerke verheiratet. Wir wissen nicht, ob dieser auf dem Foto ist.

 Die zwei Herren oben stehen auf dem Brunnen, rechts ist Emil Jäck.

Ganz links Pauline Jäck, Mutter von Irma.

Irma ist vorn in der Mitte, mit der Schleife im Haar.

Die Kinder rechts im Bild sind: Gustav Jäck (Sohn von Otto und Olga), Michael Schilberg (Sohn von Michael und Martha, geb. Jäck). Der größere Junge im weißen Hemd ist Arnold Jäck (Bruder von Irma).

 Der Herr (3. von links, hinter der Dame mit dem hellen Kleid) mit schmalem Gesicht und Bart ist vermutlich Adolf Jäck (Bruder von Emil).

Irma i Rene Jäck - Adamów - ok.1937/38

 

Cudowne zdjęcie! Przeogromne dzięki dla Pani Irmy i Rene Jäck za możliwość zamieszczenia tego zdjęcia na moim blogu!

Ein wunderschönes Foto! Vielen Dank an Frau Irma und Rene Jäck für die Erlaubnis, dieses Foto auf meinem Blog zu veröffentlichen!

                      Emil Jäck i rodzina za domem nr 15 w Adamowie, wykonane około 1937/38 roku.

                      Emil Jäck und Familie hinter dem Haus Nr. 15 in Adamow, aufgenommen ca. 1937/38.

Irma i Rene Jäck - Adamów - Małczew - ok.1940

Dobro wraca....Zdjęcie poniżej pochodzi z prywatnego archiwum pani Irmy Jäck. Tej samej, która odwiedziła Brzeziny, Adamów i Bukowiec 2 maja tego roku. Towarzyszył jej Rene Jäck, bliski krewny, zarazem przewodnik. To dzięki niemu mogę zaprezentować na moim blogu te piękne zdjęcia (następne w najbliższym czasie). Otóż Rene kilka lat temu sfotografował te zdjęcia swoim telefonem i przesłał dzisiaj na mój adres, wielkie dzięki Przyjacielu!

Zostało zrobione przed szkołą w Małczewie około 1940 roku. Irma poszła do szkoły dopiero w wieku 7 lat. Później uczęszczała do szkoły z internatem w Brzezinach. Szkołę w Brzezinach rozpoznała od razu podczas naszej podróży.

Budynek w Małczewie już nie istnieje. Irma pamiętała, że stał po prawej stronie drogi w kierunku Brzezin.

Dziewczynka w środku z ciemnymi włosami i warkoczem to Irma. Nie potrafiła rozpoznać pozostałych dzieci.

Jak widać, budynek szkoły był drewniany, zbudowany z bali, na fundamentach z cegły, z drewnianą przybudówką.

Gutes kommt zurück... Das Foto unten stammt aus dem privaten Archiv von Frau Irma Jäck. Sie ist dieselbe Frau, die am 2. Mai dieses Jahres Brzeziny, Adamów und Bukowiec besucht hat. Begleitet wurde sie von Rene Jäck, einem nahen Verwandten und gleichzeitig ihrem Reiseführer. Dank ihm kann ich diese schönen Fotos (weitere folgen in Kürze) auf meinem Blog präsentieren. Rene hat diese Fotos vor einigen Jahren mit seinem Handy aufgenommen und mir heute geschickt, vielen Dank, mein Freund!

Das Foto wurde um 1940 vor der Schule in Małczewo aufgenommen. Irma ging erst mit 7 Jahren zur Schule. Später besuchte sie eine Internatsschule in Brzeziny. Die Schule in Brzeziny hat sie während unserer Reise sofort wiedererkannt.

Das Gebäude in Małczewo existiert nicht mehr. Irma erinnerte sich, dass es auf der rechten Seite der Straße in Richtung Brzeziny stand.

Das Mädchen in der Mitte mit den dunklen Haaren und dem Zopf ist Irma. Die anderen Kinder konnte sie nicht erkennen.

Wie man sieht, war das Schulgebäude aus Holz, aus Baumstämmen gebaut, auf einem Ziegelfundament, mit einem Anbau aus Holz.

Adamów - Brzeziny - Rodziny Jäck - Höft - Schilberg - Niemieckie osadnictwo - cz.3

 

Następna perełka z archiwum Rene i Irmy Jäck:

Przesyłam również zdjęcie rodzin Jäck i Schilberg, zrobione za domem nr 15 w Adamowie, około 1937-1938, pokazujące wszystkie osoby, które mieszkały w tym domu w tym czasie.

Od lewej do prawej:

Arnold Jäck, Emil Jäck, Irma Jäck, Pauline Jäck z domu Höft, Martha Schilberg z domu Jäck, Michael Schilberg junior, Michael (?) Schilberg senior.

Ein weiteres Schmuckstück aus dem Archiv von Rene und Irma Jäck:

Ich sende Ihnen ein Foto der Familien Jäck und Schilberg, aufgenommen hinter dem Haus Nr. 15 in Adamow um 1937-1938, auf dem alle Personen zu sehen sind, die damals in dem Haus wohnten.

Von links nach rechts:

Arnold Jäck, Emil Jäck, Irma Jäck, Pauline Jäck geb. Höft, Martha Schilberg geb. Jäck, Michael Schilberg junior, Michael (?) Schilberg senior.

Adamów - Brzeziny - Rodzina Jäck - Niemieckie osadnictwo - cz.2

 

Jedno z urokliwych zdjęć z archiwum rodzinnego Irmy i Rene Jäck. To zdjęcie zostało wykonane w latach 30-tych XX wieku w Adamowie. Najmłodsza Irma ur. w 1933 roku w Adamowie, jej starszy brat Arnold, urodzony w Adamowie w 1924 roku, mama Pauline, z domu Höft, urodzona w Borowej w 1898 roku i tata Emil, urodzony w 1895 w Adamowie. Wielkie szczęście, że zdjęcia (jest ich dużo więcej) z innym skromnym dobytkiem zabrano w 1947 roku!

Adamów – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie brzezińskim w gminie Brzeziny. Przez wieś przebiega droga asfaltowa, powiatowa nr 02912E. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa skierniewickiego. Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest cmentarz ewangelicki z 2 poł. XIX w. (nr rej.: 936-A z 10.11.1993). - Wikipedia.

Eines der charmanten Fotos aus dem Familienarchiv von Irma und Rene Jäck. Dieses Foto wurde in den 1930er Jahren in Adamow aufgenommen. Die jüngste Irma, geboren 1933 in Adamow, ihr älterer Bruder Arnold, geboren 1924 in Adamow, ihre Mutter Pauline, geb. Höft, geboren 1898 in Borowa und ihr Vater Emil, geboren 1895 in Adamow. Ein großes Glück, dass die Fotos (es gibt noch viele mehr) mit anderen bescheidenen Besitztümern im Jahr 1947 aufgenommen wurden!

Adamów - ein Dorf in Polen, in der Woiwodschaft Łódzkie, im Kreis Brzeziny in der Gemeinde Brzeziny. Eine asphaltierte Straße, die Kreisstraße Nr. 02912E, führt durch das Dorf. In den Jahren 1975-1998 gehörte das Dorf verwaltungsmäßig zur Woiwodschaft Skierniewice. Im Denkmalregister des Nationalen Instituts für Kulturerbe ist ein evangelischer Friedhof aus der zweiten Hälfte des 19. Jahrhunderts eingetragen (Reg.-Nr.: 936-A vom 10.11.1993). - Wikipedia.

Adamów - Brzeziny - Rodzina Jäck - Niemieckie osadnictwo - cz.1

 Dwa lata temu odwiedziłem cmentarz ewangelicki w Adamowie koło Jordanowa. Bardzo mocno zniszczony, zarośnięty..., jak większość cmentarzy w naszym województwie. Dzisiejsza wizyta na tym cmentarzu miała swoje uzasadnienie. Dokładnie 78 lat temu wraz ze swoimi rodzicami opuściła rodzinny Adamów Irma Jäck jako 12 letnia dziewczynka. Dzisiaj wróciła w rodzinne strony po raz pierwszy! Widać było wzruszenie, trudno się dziwić.., szukała grobu swoich bliskich który znajdował się w samym centrum cmentarza, bez skutku... Jest nadzieja, że w przyszłym roku, po otrzymaniu wszelkich pozwoleń, cmentarz ten znów będzie godnie wyglądał.

Vor zwei Jahren besuchte ich den evangelischen Friedhof in Adamow bei Jordanów. Sehr stark beschädigt, überwuchert..., wie die meisten Friedhöfe in unserer Provinz. Der heutige Besuch auf diesem Friedhof hatte seine Berechtigung. Vor genau 78 Jahren verließ Irma Jäck als 12-jähriges Mädchen mit ihren Eltern ihre Heimatstadt Adamów. Heute kehrte sie zum ersten Mal in ihre Heimatstadt zurück! Sie suchte das Grab ihrer Verwandten in der Mitte des Friedhofs, aber vergeblich... Es ist zu hoffen, dass dieser Friedhof im nächsten Jahr, wenn alle Genehmigungen vorliegen, wieder ein würdiges Aussehen erhält.

Pani Irma chciała koniecznie pojechać do Adamowa, gdzie miał znajdować się jej rodzinny dom. Taką wiadomość przekazał jej Rene Jäck, kuzyn, który był tutaj ze swoim synem 5 lat wcześniej. Okazało się, że miał rację. Na samym końcu wsi wśród starych wiśni, grusz, jabłoni i włoskich orzechów ukazał nam się bardzo zniszczony dom w którym urodziła się Irma, spędzała w nim swoje dzieciństwo do 12 roku życia. Nie chcieliśmy wchodzić do środka, szanując prywatność, jednak pozwoliłem sobie zrobić kilka zdjęć z zewnątrz budynku.

Ze wspomnień pani Irmy dowiedzieliśmy się, że dom ten został w listopadzie 1914 roku całkowicie zniszczony i wielkim wysiłkiem rodziny Jäck odbudowany ponownie jeszcze przed zakończeniem działań wojennych w 1918 roku. 

Swoje wspomnienia dotyczące tego domu obiecała pani Irma spisać i przesłać do Kacpra. 

Frau Irma wollte unbedingt nach Adamov fahren, wo sich ihr Familienhaus befinden sollte. Das war die Botschaft von Rene Jäck, einem Cousin, der vor 5 Jahren mit seinem Sohn hier gewesen war. Es stellte sich heraus, dass er Recht hatte. Ganz am Ende des Dorfes, zwischen alten Kirsch-, Birnen-, Apfel- und Walnussbäumen, sahen wir das sehr baufällige Haus, in dem Irma geboren wurde und in dem sie ihre Kindheit bis zum Alter von 12 Jahren verbrachte. Wir wollten nicht ins Innere gehen, um die Privatsphäre zu wahren, aber ich nahm mir die Freiheit, einige Fotos von außen zu machen.

Aus den Memoiren von Frau Irma erfuhren wir, dass das Haus im November 1914 völlig zerstört worden war und vor dem Ende der Feindseligkeiten 1918 unter großen Anstrengungen der Familie Jäck wieder aufgebaut wurde. 

Frau Irma versprach, ihre Erinnerungen an dieses Haus aufzuschreiben und sie an Kacper zu schicken.